احـد رستگار فرد

پروفایل من

وضعيت آب و هوا

ابزار نمايش اوقات شرعي

آرشیو وبلاگ
      خرم آباد (خرم آباد با نام واقعی «خــــورمـۈه» شهری از ژرفای تاریخ)
آش دما پوییز خرم آباد نویسنده: احـد رستگار فرد - شنبه ۱ دی ۱۳۸٦

یکی از رسوم کهن لرها ( بویژه در میان خانواده های ساکن منطقه خرم آباد ) که تا همین چند دهه پیش به پر رنگی هر چه تمام تر برگزار می گردیده پختن « آش پشت پا پوییز» یا « آش دما پوییز» در یکی از سه روز پس از « شؤ چله » یا همان سه روز نخست « اول قهار » می باشد . متاسفانه این رسم بدلایل فراوان - از جمله تغییرات زیاد بافت جمعیتی و به تبع آن دگرگونیهای فرهنگی که ناشی از میل بسیار به تجدد گرایی ! بیش از حد ، این خیل عظیم جمعیتی – در میان نسلهای کنونی ، سالهاست که به فراموشی سپرده شده است ، و دیگر به آن گستردگی – دست کم در شهر خرم آباد - اجراء نمی گردد و به صورت محدود و با اندک تغییراتی در میان خانواده های قدیمی و اصیل خرم آبادی اجراء می شود .

این رسم اینچنین بوده که ، در یکی از سه روز – بویژه در روز نخست -  فصل زمستان یا به اصطلاح محلی « اول  قهار » در خانۀ بزرگ خانواده ، زنان و بویژه - دختران دم بخت – آشی می پخته اند . این آش برای وعدۀ غذایی نهار مهیاء می گردیده است . پس از پخته شدن ، این آش در میان اعضاء خانواده ، میهمانان و همسایه ها « بهر Bar» ( تقسیم ) می شده است .

آشی که در این مراسم پخته می شود ،همان آش رشته است ، که - عموما در کاربرد آیینی اش - برای به سلامت و زود برگشتن عزیزی به سفر رفته پخته و درمیهمانی میان اعضاء خانواده ، اقوام ، همسایه ها و دیگر آشنایان تقسیم می شده . همانگونه که می دانیم این آش آیینی را با نام « آش رشته پشت پا » می شناسند .

آنچه که در این آیین و رسم خود نمایی می کند ، پخته شدن آشی به مناسبت رفتن فصل گرما و باردهی - که پاییز در اینجا ، به نوعی نماد آخرین لحظات زندگی آن است –  و به نیت اینکه هر چه زود تر ، دوباره فصل گرما برگردد ، می باشد . این مسافر دانستن فصل گرما و به گونه ای نذر و نیاز – که آن هم خود به نوعی نماد برکت بخشی است – و تلاش برای حفظ سلامتی او در سفری که پیش رو دارد و آرزو برای هر چه زود تر برگشتن وی از این سفر ، یاد آور آیینها و باورهای کهن به سرزمین مردگان رفتن و برگشتن فصل گرما  – مثلا نقش دُموزی و همسرش - در باورها و اساطیر اقوام کهنی است که الوار به نوعی وارثان ایشان هستند .

بیاید با زنده نگه داشتن باورهای درست و زیبای فرهنگمان ، پیوندهای خویش را با خویشاوندان ، دوستان و گذشته پر افتخار مان ، محکم تر و قوی کنیم .

 

  نظرات ()
مطالب اخیر خرم‌آبادی‌ها به کمپین لِغِن‌وخَرَ بپیوندند لرشناسی نیاز امروز مردم لر ترجمه "ماهی سیاه کوچولو" بهرنگی به لُری (مینجایی) لباس‌ لرهای فیلی: در استان‌های لرستان‌، ایلام و کرمانشاه کردستان عراق و داعش ، دوست یا دشمن کشف گور 3200 ساله در فرودگاه خرم‌آباد گذری بر چگونگی انتخاب نظام و دستگاه خط لور 1 زیر بار غم برارم؛ دانلود نوحه ها و مداحی های لری حاج رضا نقاش بروجردی روایتی محلی از اسطوره‌ی جهانی میل به زندگی جاودان بازمانده‌های کهن زبان لری در متون فارسی
‪Google+‬‏ کلمات کلیدی وبلاگ لرستان (٢٩) فرهنگ (٢٠) خرم آباد (۱٩) لر (۱٧) زبان (۱٤) آیین ها (۱۱) اخبار (۱٠) سوگواری (٩) همیت قومی (٩) مشاهیر (٧) لر بلاگها (٧) ادبیات لری (٧) بازیهای لری (٥) فرهنگ و هنر (٥) تازه های کتاب (٤) طبیعت (۳) لور (۳) خط (٢) مقاله (٢) میر ملاس (۱) بنا (۱) باستان شناسی و تاریخ (۱) لرشناسی (۱) لرپژوهشی (۱)
دوستان من ...تا سپیده نگاهی به هنر و ادبیات خرم اباد @(بچه هاى خرم آباد)@ Asemane e Khorramabad Khormoa on Alexa Lur People MAP OF Khorramabad آبفا شهر خرم آباد آبفا لرستان اتابکان لر اتاق بازرگانی ‌صنایع و معادن خرم آباد احد چگينی احد چگينی ۲ اصالت بختیاری آقا زینم علی خرم آباد امور آبفا شهر خرم آباد آموزش و پرورش ناحيه يک خرم آباد انجمن علمي كشاورزي دانشگاه آزاد خرم آباد انجمن علمی کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامي واحد خرم آب آوای محیط زیست ایران اولین مجله علمی کشاورزی دانش سبز خرم آباد ايــــــــــذه ايذه - خوزستان - ايران ب مثل بختیاری باباطاهر لر باؤیــنه بچه های خرم آباد بـــــــرده شیــــر بلوط بهمن علاءالدین(مسعود بختیاری) بی تو هرگز بیان ایرانی بیداری پايگاه هنرمندان لر پرشين بلاگ خرم آباد پرنیان ۷ رنگ ممسنی پژوهشکده تاریخ-فرهنگ-ادبیات قوم بختیاری پیش بینی ی هواشناسی خرم آباد پيش بينی ی هوای لرستان تاریخ قوم لر تاريخ و فرهنگ بختياری تال خرم آباد تالار گفتگوی لرستان ترنم تصویر پیل گپ ( پل بزرگ خرم آباد ) تویسرکان بهشت غرب ایران تی به رهت ایمهنم تــــیـام جنبش آزادی خواهان لور چــهـار فصــل چــویــل دنـــا حرفهایی برای گفتن خانه ی بختياری خرم آباد در ویکیپدیا خرم آباد شهر فراموش شده خرم‌آباد (لرستان) + رضا جايدری خرموه )خرم آباد ( خرومووه ۳ ( خرم آباد ۳ ) خــط لری خورشید لر دالکه ( خرم آبادی ) دانشجویان لرستانی تهران دانلودموسیقی لری در مورد زندگی بختیاری دز پارت دز شاپور خواست ( خرم آباد ) دوستداران زاگرس دیگری در من سازمان آمار و فن آوری اطلاعات شهرداری خرم آباد سامان از خرم آباد سايت رسمي شهرداري خرم آباد سايت رضا خرم آبادی سبزه سرا ستاره خرم آبادي ستاره نيکوبخت سر هرک سرزمین پنج خورشید سرود بخت يار سلام لرستان سلام لرستان شاهزاده ى بختیاری شرکت رایانه مهر مهستار شعر خرم آباد شعر لری شعر و ادبیات شعرهای ناب لری شهر لـــنــده شهر من پارسوماش شهری از تاریخ شهریاران شعر ممسنی شور زندگی شیهه ی آفاق طبیعت لرستان طلبه ی دهدشتی عکس ها و اخبار ورزش لرستان و خرم آباد علی رضا کرمی - خرم آبادی فتو بلاگ جوان خرم آبادي فراسو فردای لرستان فردای لرستان۲ قوم لر کاسيت کلوب از خرم آباد گزارش آنلاین آسمان خرم آباد گهر ( خرم آبادی لر لــــر ایــران لر دگان لر لینک لرستان بزرگ لرستان بزرگ لرستان جنوبی لرنا لری غریب ( کسری چگینی) لــــــــــــور لـــیــراوی مال کــنون محبان مهدی فاطمه محسن يه خرم آبادی مسی و مدیریت مفاخر لرستان ملایر را بهتر بشناسیم ملس خرم آباد مندیــر بهارون مهدی از خرم آباد مهدی ویس خرم آباد ی مهر سبز خرم آباد موج میتوان چندین قرن زندگی کرد؟ ن . شهبازی نقشه های هوايی خرم آباد نقشه ي گردشگري ي خرم آباد هالو زال هتلهای ازنا هتلهای اليگودرز هتلهای بروجرد هتلهای خرم آباد هتلهای دورود هُرو : لرستان لکی بختیاری کهگیلویه ممسنی هفته نامه صداي ملت ( خرم آباد ) همتبار هميشه فاصله يي هست هواشناسی ی خرم آباد وبلاگ اختصاصی طایفه ایسوند وبلاگ کوهنوردی احسان وضع فعلی هوای خرم آباد وضعیت آنلاین آب و هوای خر م آباد يك كوچه خرم آباد یکی از هزاران کمک به شناخت وگسترش فرهنگ لر(بختیاری ورزش ایرانی پرتال زیگور طراح قالب